Categoría Ezagutza
ALC eta Hexagonal Lab saio komun bat izan dute lankidetza-bideak aztertzeko
Hexagonal Lab taldeko kide batzuk Zaragozatik hurbildu dira, bi erakundeen esperimentazio-zorroetan sinergiak bilatzeko eta etorkizunean lankidetzan aritzeko aukerak aztertzeko.
2024ko apirilaren 11n, Agirre Lehendakaria Center eta Hexagonal Lab taldeak Bizkaia Aretoan (Bilbo) saio komun bat egiteko bildu ziren. Topaketa horren helburua bi erakundeen esperimentazio-zorroetan sinergiak ikertzea izan zen, etorkizunean lankidetzan aritzeko bideak identifikatzeko.
Raúl Oliván, Hexagonal Lab-eko zuzendaria, bere taldeko kide batzuekin etorri zen: Raúl Olmedo, Jorge Calvo eta Fernando Garcíarekin. Hexagonal Lab-ek ideien laborategia eta berrikuntza arloko aholkularitza lanak garatzen ditu.
Bi taldeek erakundeen proiektuen arteko lotura posibleak ikusteko lan egin zuten. Bileran zehar, konexioen irudikapen grafiko bat sortu zen eta, bilera amaitzeko, bi laborategien arteko konexio potentzialen aniztasuna jarri da mahai gainean.
Oro har, osasunaren eta zainketen arloak identifikatu dira lotura komun potentzialak dituzten gai-eremu gisa. Arlo honetan, Agirre Lehendakaria Centerrek aktiboki parte hartzen du hainbat proiektutan, konektore-komunitarioaren rola elkarrekin sortzeko; hala nola Getxo Zurekin, Matia Fundazioa (Como en casa) edo Plena Inclusión (Mi Casa).
Era berean, ALCk Bestiario agentzia digitalarekin batera lanean jarraitzen duen tresna digitala aurkeztu du, Kataluniako Generalitateko Presidentzia Kabineteko Prospektiba Zuzendaritzarekin eta Barcelona Supercomputing Centerrekin (BSC) lankidetzan, erronka konplexuei aurre egiteko espazio berriak diseinatzeko.
ALC eta Kataluniako Generalitatea azpiegitura digital berriak aztertzen ari dira erronka konplexuei heltzeko Barcelona Supercomputing Center-ekin lankidetzan
Kataluniako Generalitateko Lehendakaritza Kabineteko Prospektiba Zuzendaritza, Barcelona Supercomputing Center eta Agirre Lehendakaria Center (ALC) elkarlanean ari dira erronka konplexuei aurre egiteko espazio berriak diseinatzen; esperimentazio aurreratua eta gobernantza moldagarria eta aurreraturako eredu berriak behar dituztenak. Espazio horiek Adimen Artifizialaren onurak jaso ditzakete mapaketa adimendunak, agenteetan oinarritutako simulazioak edo herritarren pertzepzioen analitika aurreratua kudeatzeko.
Agirre Lehendakaria Centerrek BSCarekin batera egon zen ondorengo espazioak eragile espezifiko eta desberdinekin diseinatzeko lehen hartu-emana izan zen mintegian. ALCk horrelako prozesuen dimentsio kulturalean oinarritutako gizarte-berrikuntzaren ikuspegia aurkeztu zuen. Gai honen konplexutasuna ulertzea, lankidetzak aztertzea eta prototipoen portfolio bat garatzea funtsezkoa da inpaktu sistemiko bat sortzeko. Horretarako, bi jarduera-eremu zehatz azpimarratzen dira: batetik, datuen bilketa, katalogazioa eta analisia, pertzepzioak barne; eta, bestetik, esperimentaziorako espazio seguruak.
Era berean, BSCk gidatutako mintegian, Mercè Crosas Gizarte Zientzia Konputazionalen Arloko Zuzendariak eta Generalitateko Prospektiba Zuzendaritzak aurkeztu zuten, Beth Espinalt eta Jordi Vergès buru zirela, eta ikuspegi horrekin gai zehatzetan lan egin nahi duena. Bestalde, Mastercard ere bertan izan zen, Simon Willisek ordezkatua, Berrikuntzako Lehendakariorde Globala erakunde publikoekin helburu sozialekin datu publiko-pribatuen kolaborazioetan interesa duena. Azkenik, Institut de Govern i Polítiques Públicas de Catalunya - IGOP erakundeak, Joan Subirats, Marta Cruells eta Jaume Blasco buru zituela, bere lana eta aurreko elementu guztiekiko loturak aurkeztu zituen.
Elikadura-katea indartuz, entzute iraunkorreko prozesu batetik
Azken asteetan Europako hainbat lurralde astindu dituzten nekazarien protesten ondorioz, egia sendo bat zerbitzatzen da mahai gainean: lehen sektoreak entzuna izatea eskatzen du. Gaur egungo nekazaritza-politikek eragindako frustraziotik abiatuta, gaur egungo elikadura-sistemarekin zerikusia duten beste gai batzuk sortzen dira.
Testuinguru horretan, eta Etorkizuna Eraikiz proiektuaren esparruan, Gipuzkoako Foru Aldundiak elikadura jasangarriaren misioa bultzatzen jarraitzen du, Gipuzkoa esperimentazio aurreratuko lurralde bihurtzea helburu duena, gizarte-, ekonomia- eta ingurumen-trantsiziojasangarri baterako.
Hiru urtez, Aldundiarekin lankidetzan, ALCko taldeak entzumen-sare bat eratu du, lurralde osora hedatzen dena. Etengabeko prozesu horren bidez, komunitateari sustraitutako erronkei eta aukerei buruzko pertzepzioak lortu nahi dira. Haren helburua da egungo elikadura-sistemaren konplexutasunak argitzea eta elikadura jasangarriagoa lortzeko bidea erraztea.
Nahiz eta Gipuzkoa ez den izan Euskal Herriko beste lurralde batzuk astindu dituzten protesta jendetsuen lekuko, entzute iraunkorrak eta hainbat kanalen esplorazioak, hala nola tokiko merkatuetako parte-hartzaileen behaketak, baserrietako eta ekoizpen zentroetako bisitek, bakarkako elkarrizketek, argazkiek eta intraneteko jarraipenak, lagundu dute egungo problematikaren azterketa zabala egiten. Horren ondorioz, pertzepzioen segmentaziotik abiatuta, honako profil etnografiko hauek tokiko egungo elikadura-sistemaren erronkei buruzko ikuspegi bat eskaintzen dute; izan ere, sistema hori, salbuetsita egon beharrean, gaur egun lurraldeaz haratago eztabaidatzen diren erronketako batzuk biltzen ditu.
Alde batetik, argi dago baserritarren egungo lan-baldintzak eskasak direla, kasu askotan ahalegin handiagoa egiten baita lehengaia ekoizteko eta lurrak zaintzeko, produktuak uzten duen benetako irabazia baino.
“Guk, nekazariok, saldu daitekeen prezioan saltzeko joera dugu; izan ere, 2-6-50 kilo tomate badituzu eta ezin baduzu atera, zer egiten duzu? Ahal duzun prezioan saltzen duzu.”
Gai honi dagokionez, eta identifikatutako beste pertzepzio-eredu batekin lotuta: Errealitatea ez dator bat baserritar idealarekin eta hurbiltasunarekin; produktuen % 90 inportatzen dugu, zalantzarik gabe, identifikatutako beste erronketako bat da; Ez dago belaunaldien arteko erreleborik.
Lehen sektoreak, belaunaldi berrientzat, sakrifizio handia suposatzen duen sektore gisa ikusten jarraitzen du, non eredu familiaristak bizitza osokoak izan diren eta gaur egun ere eremua garatzeko oztopoetako bat diren,
“gero eta familia gutxiago daude, gero eta pertsona gutxiago lehen sektorean (...) Lurrak dituzten familiak ez daude prest lurrak alokatzeko edo lagatzeko”
“gu hiru anai-arreba gara, eta inork ez du gure gurasoen lanbidean jardun. Normala da. Belaunaldi-aldaketa familiatik haratago eman behar da, eta erraztasunak eman behar dira”
Era berean, arlo ekonomikotik, lehen sektorea ito egiten da banatzaileen etengabeko presioaren aurrean, eta bidezko dirua uzten dute, baina, aldi berean, ez du jasangarritasun handiagorik ahalbidetzen, belaunaldi berrien interesari eta sektorean pertsona berriak integratzeari mesede egingo dionik, zereginetan laguntzen duen pertsona baten prezioa pentsaezina eta jasanezina baita ekoizle gehienentzat.
Ildo horretatik, egun hauetan garrantzitsuagoa da ulertzea elikagai bat lortzeko hainbat eskuetatik igaro behar izan duela espazio gisa. Izan ere, elikadura-sistema balio-kate baten bidez ezartzen da, kate-maila desberdinak pertsona desberdinekin konektatzen dituena. Sistema hori, batzuetan zabala eta bihurria, erronketako bat ere bada; Jendeak nahiago du inportatutako zerbait merkea kontsumitu tokikoa izatea baino.
“Bertako eta zero kilometroko produktuak eskatzen dira, baina Perutik datozen ahuakateak eta Ekuadorretik datozen bananak erosten ari gara”
Horri gehitu behar zaio kontsumoaren egungo kulturari buruz hitz egiten duen pertzepzio-ereduetako bat; izan ere, errealitatea da gizartea ez dagoela prest jasangarritasunaren aldeko erosotasunari uko egiteko.
Aurrekoari dagokionez, eta gainerako pertzepzio-ereduak honako hauek direla kontuan hartuta: Konponbidea produktuen eta prezioen kontsumoa arautzea da, eta nahasmen handia dago etorkizuneko mugikortasunari eta elikadurari buruz. Meloi handiena ireki da, eta lurren antolaketa da; Gipuzkoan, zehazki, ikusten da lur falta dagoela ustiapenerako.:
“askotan ekonomikoki ere jartzen dute, errenta dezente igotzen dute, etekin handia atera nahi dute benetan sinesgarria ez denean edo eskuragarria ez denean, zeren eta, nire ustez, Gipuzkoak ez du lursail askorik eta dituen lurrak oso menditsuak edo oso malkartsuak dira, eta, orduan, gerta daiteke, jendeak aprobetxatu egiten du eta prezioa igotzen die”
Era berean, argudiatzen da administrazioari falta zaiola sektorearen aldeko benetako apustua eta babesa ematea, aukera eta politika argiekin:
“Folklorikoki garrantzitsua da baserriaren figura. Bai, baina ez. Lurrik onenak enpresetara, industrietara eta eraikuntzara bideratu dituzte, eta guri geratzen zaiguna urak har ditzakeen eremuak dira”
Bestalde, problematika horrekin bat datorren erronkarik aipatuenetako bat da ez dagoela tokiko esanahiaren argitasunik,
“Izan ere, Euskal Herriak, Nafarroarekin batera, guztizko bolumenaren % 7 ekoizteko gaitasuna du. Bakarrik % 7, Nola da posible orduan tokiko ekoizpena ezin saltzea? Ez dut ulertzen. Eta ez naiz produktu ekologikoez bakarrik ari, orokorrean ari naiz. (...) Gipuzkoaz bakarrik hitz egiten badugu, % 7az ari gara, Nafarroa barne; izan ere, ekoizpena askoz ere txikiagoa da, % 0,98koa edo halako zerbait”
Erronka horien artean, funtsezkoa da aitortzea elikadura-katea indartzeak ez dakarrela soilik alderdi ekonomikoei eta lanekoei heltzea, baita gizartean kultura-aldaketa bat sustatzea ere. Beharrezkoa da tokiko produktuen balorazio hobea sustatzea eta produktuen ekoizpenean, eraldaketan, banaketan eta kontsumoan esku hartzen duten prozesuak sakonago ulertzea.
Ildo horretan, funtsezkoa da politika eta akordio berriak garatzea, elikagaien sektoreko eragileak erabaki- eta diseinu-prozesuetan aktiboki parte hartzera gonbidatzeko. Horrek esan nahi du denbora errealean erabaki informatuak hartu behar direla ekoizpen-ereduei, eraldaketa-moduei, banaketa-mekanismoei, erregulazioari eta araudiari buruz, bai eta kontsumitzaileekiko komunikazioari buruz ere.
Azken batean, elikadura-katea entzute iraunkorreko prozesu batetik indartzeak berekin dakar elikadura-sistemako eragileen eta alderdien arteko lotura ezagutzea. Lankidetza estuaren eta konpromiso partekatuaren bidez bakarrik berreraiki daiteke elikadura-sistema bidezkoagoa, erresilienteagoa eta jasangarriagoa oraingo eta etorkizuneko belaunaldientzat.
Ameriketako Estatu Batuetako aisia-delituei buruzko ikerketak
2024ko martxoaren 15ean amaitu zuen Jon Landa irakasleak Agirre Lehendakaria Centerrek eta bere Fundazioak (ALC-ALF) Columbia Universityko AC4 zentroaren (Advanced Consortium on Cooperation, Conflict, and Complexity) eskutik bultzatzen eta sustatzen duten nazioarteko ikerketa-programaren barruan garatu duen ikerketa-egonaldia.
Garatu dituen ikerketa-ildo desberdinetatik ikerketa-artikulu zientifiko bat burutu ahal izan du, non gorroto-delituen gaiaren egoera laukoitza egiten duen ikuspegi konparatu batekin.
Horretarako, azterlanaren lehen atalean, Espainiako Estatuak arlo horretan hartutako legegintza-ereduaren ezaugarriak aztertzen dira. Karakterizazio hori nazioarteko estandarrekin eta eredu politiko-kriminal nagusiekin kontrastean garatzen da, eta arreta berezia jartzen zaio Estatu Batuetakoari.
Ondoren, bigarrenik, doktrina-eztabaidaren egoeraren berri ematen da, gaur egun eztabaidaren erdigunean dauden puntuekin. Bigarren zati honetan paralelismo bat ikusten da Estatu Batuetan gorroto- eta terrorismo-delituen paradigmak hurbiltzeko joeraren eta gai horretan Espainiak duen orientazioaren artean. Nabarmentzekoa da, halaber, online gorroto-diskurtsoak Atlantikoaren bi aldeetan duen garrantzi gero eta handiagoa.
Hirugarrenik, 2015. urteko erreforma batek eragin handia izan duen tipo penalen jurisprudentzia-aplikazioaren ildo nagusiak ere aurkezten dira, gero eta kondena gehiago arindu baititu.
Amaitzeko, argazki estatistikoa erakusten da, datu ofizialen eta ondorioen azken atalaren argitan. Laburbilduz, delitu-errealitate horren gai eguneratuaren egoera aurkezten da, lau mailatan: legeriaren egoera, doktrina-eztabaida, jurisprudentzia eta estatistika-datuak.
Eredu amerikarra eta europarra: adierazpen askatasunaren inguruko sentsibilitate desberdinak
Columbiako Unibertsitateko egonaldiari esker, gainera, beste ikerketa-talde batzuekin eztabaidatu ahal izan dira emaitza horiek, eta aipatutako ikerketan behar bezala islatu ahal izan da eredu amerikarrak eta europarrak adierazpen-askatasunaren arloan duten sentsibilitate eta jarrera desberdina: lehena askoz ere "irekiagoa" eta permisiboagoa da; bigarrena, gorroto-diskurtsoaren zigor penalerako joera handiagoa du.
Era berean, adierazgarria da Estatu Batuetan zigor-arloko tutoretza hedatzeko joera, historikoki baztertuak izan diren gutxiengo etnikoetatik hasi eta kolektibo sexualetara (sexu-orientazioa eta -identitatea) edo beste talde batzuetara (desgaitasuna duten pertsonak), nahiz eta, Europan bezala, justizia-administrazioaren makineria batez ere adierazitako lehen kolektiboekin nahasten den oraindik, lege-errealitate horren jatorria baita.
ALC-k Etorkizuna Eraikiz ekimenaren baitan egindako mapatze prozesuan 200 iniziatiba baino gehiago aztertu ditu
Agirre Lehendakaria Centerrek azken urteetan lanean dabil Gipuzkoako Foru Aldundiak garatutako Etorkizuna Eraikiz ekimenean. Honen baitan, Gipuzkoak aurrean ditugun erronkei aurre egin nahi die eta Gipuzkoa esperimentazio aurreraturako gune gisa aurkezten da, identifikatu diren bi misio nagusitan: elikadurarena eta mugikortasunarena.
Bi misio horietan bi eragile daude prozesua bideratzen: Idom mugikortasun misioari begira eta AZTI elikaduraren misioari begira.
Bi eragile hauek egiten ari diren lanketari ekarpen bat egin nahian, ALC-k bi misioetan mapatze prozesu bat garatu du.
Hemen azterketa horretan eman den emaitzaren berri ematen dugu.
Abiapuntua: ebaluazio-ebolutiboaren ikuspegiaren beharra
Erronka konplexuetako berrikuntza-prozesuek zailtasunak dakarzkie ebaluazio-sistema tradizionalenei. Argi eta garbi zehaztutako helburuekin lan egin beharrean, gizarte-berrikuntzak alderdi interesdunen arteko harreman berriak sortu nahi ditu, eragile-sare berriak garatu, elkarri konektatutako prototipo berrien garapena sustatu eta lehendik dauden sareak eta ekimenak erabiltzeko modu berriak proposatu.
Langintza hauetarako, horrelako prozesuek ebaluazio ebolutiboko geruza bat gehitzea eskatzen dute, denbora errealeko esperimentazio-prozesuan aldaketak eta barneko eta kanpoko doikuntzak egokitu ahal izateko, prozesuan parte hartzen duten eragileen artean identifikatutako pertzepzioetan eta oztopoetan oinarrituta.
Monitorizazio- eta ebaluazio-sistemen ikuspegi tradizionalarekin kontrastean, ebaluazio ebolutiboa azterketa-, elkarrizketa- eta hausnarketa-prozesu bat da, eta, horri esker, lantaldeek uler dezakete beren esku-hartzea denbora errealean lortzen ari dena eta zeintzuk diren nahi den aldaketa ahalbidetzen edo eragozten ari diren klabeak.
Gipuzkoa esperimentazio aurreraturako gune gisa aztertzeko eta lurraldearen garapen horren baitan Etorkizuna Eraikizen lanak eta misioen prozesu zehatzak zer ekarpen egiten dion hausnartzeko ebaluazio honen helburua da denbora errealean aztertzea ea proiektua gauzatzeko aurrerapenak bat datozen esku-hartzearen helburu estrategikoekin, edo ea aukera alternatiborik sortu den aldez aurretik kontuan hartua izan ez dena.
Ikuspegi honi esker, neurketa-sistema independente eta sendo bat gara dezakegu Etorkizuna Eraikiz-en barruan. Metodologia hau jarraian deskribatzen diren bost elementuen baitan garatzen da:
ALC-k bultzatutako ebaluazio ebolutiboaren ikuspegia
(1) Mapatze sistemikoa
(2) Narratiben entzutea eta aztertzea
(3) Narratiben analisiaren interpretazio kolektiboa edo kontrastea
(4) Ko-sorkuntza eta eskalatze prozesu parte hartzaileak
Lan fase edo elementu horietako bakoitza elkarrekin konektatua dago, eta prozesuak aurrera egin ahala elkar elikatzen dira. Lan ikuspegi hau ez da prozesu lineal bat, non proiektu tradizionalaren kudeaketa-logika batetik esperimentatzea, aldez aurretik kronograma batean aurreikusitako faseak gertatzen diren heinean aplikatzen den. ALC-k ebaluazio ebolutiboa ezartzeko lantzen duen ikuspegiak kudeaketa-eredu dinamiko bat eraikitzea du helburu, berrikuntza-prozesuan aurkitzen diren beharretara egokitzeko modukoa.
Ebaluazio ebolutiboaren prozesuaren helburua ez da ebaluazio-prozesua kontrolatzea eta hura baloratzeko elementuak isolatzea dagoen konplexutasuna sinplifikatu asmoz. Ebaluazio ebolutiboak testuinguruan gertatzen denari berehalako erantzuna emateko gaitasuna izatea bilatzen du, eta ez da prozesuaren erabateko kontrola izaten saiatzen.
Proiektu esperimentalaren kasuan, helburu estrategikoa ikaskuntza eta ezagutzaren transferentzia izaten da. Zentzu horretan, misio prozesuek Etorkizuna Eraikizen testuinguruaren barruan, esperimentaziorako gune bilakatu nahi dute.
Beharrezkoa da beraz, irtenbide berriak probatzea, esperimentatzea, ikaskuntza-prozesu partekatuak sortzea eta ebidentzia eta gomendio sendoak lortzea. Azken batean, ikaskuntza-prozesu horren inguruko ebidentziak eta funtziona lezakeenaren “ikasteko leku” bihurtu misioen prozesua eta ebaluazio ebolutiboak eta berau sustengatzen duen ALC-k diseinatutako analisi matrizeak horretarako bide ematea du helburu.
Horregatik guztiagatik, esperimentazio- eta berrikuntza-proiektuek kudeaketa-eredu berriak eraiki behar dituzte, tradizionalak baino irekiagoak eta moldagarriagoak. Ebaluazio ebolutiboak lan-ikuspegi bat proposatzen du, non proiektuetan oinarritutako logiko tradizionaleko esparruak gainditu eta iniziatiba zorroak kudeatzeko eredu baterantz bideratu nahi duen, ekimenak elkarri lotuta egon daitezen eta elkarren arteko sinergiak probestu ahal izateko.
Iniziatiba-zorro horren barruan, proiektu, ideia edo ekimen konbentzionalak, proba pilotuak edo prototipo berritzaileagoak eta esperimentalagoak sartzen dira. Ezinbestekoa da zorro-estrategia hori gizartearen pertzepzioekin lerrokatuta egotea, proposatutako konponbideek komunitatean entzundako eskaerei, erronkei eta aukerei erantzun diezaieten.
Mapatze prozesua eta sistema
ALC-k bi misioetan mapatze prozesu bat garatu du bai Idom-ek mugikortasun misioari begira eta baita AZTI-k elikaduraren misioari begira landutakoari ekarpena egin nahian. Bost mailatan banatuta eta misio bakoitzaren area programatiko ezberdinei erantzunez identifikatu ditu ALC-k. 89 iniziatiba dira elikaduraren misioarekin zer ikusia dutenak eta 124 mugikortasunari loturikoak, orotara 213 iniziatiba identifikaturik izanik.
Iniziatiba guztiak bistarazteko analisi matrizea batean jasotzen da informazio guztia.
Sistemen mapatzea lurralde batean dauden eta jorratzen ari den gaiarekin lotuta dauden ekimen eta eragile giltzarriak identifikatu eta bisualizatzean datzan prozesua da. Sistemaren mapa zehatza egiteko, bost esku-hartze mailatan dauden ekimen guztiak erakusten dira:
- iniziatiba komunitarioak
- eskala txiki edo ertaineko iniziatibak
- eskala handiko lankidetza publiko-pribatuak
- zerbitzu publikoak berriz diseinatzea
- erregulazio berriak
Zertarako balio du mapatze sistemikoa egiteak?
Mapatze sistemiko oso batek aukera ematen digu identifikatzeko dauden ekintzak nola erlazionatzen diren (edo ez) elkarren artean, ekimenen eta pertsonen beharren arteko aldea identifikatzen du, eta esku-hartzeetarako aukera posibleak aurkezten ditu.
Mapatzea zorro egituratu batean kokatzean, posible da palanka-efektuko nodoak eta puntuak identifikatzea, hau da, ekintza bideratuek hobekuntza esanguratsuak eta iraunkorrak eragin ditzaketen sistemako koskak identifikatzea.
Garrantzitsua da nabarmentzea mapa dinamikoa dela eta denborarekin aldatzen dela, sistemaren egoera eta eguneratze berrietara egokituz.
Esan bezala, ALC-k bi misioetan garatutako mapatze prozesu honek bost mailatan egin du azterketa eta misio bakoitzaren area programatiko ezberdinei erantzunez identifikatu ditu.
Emaitza:
orotara 213 iniziatiba identifikatu izan dira: 89 iniziatiba dira elikaduraren misioarekin zer ikusia dutenak eta 124 mugikortasunari loturikoak.
ALC-k elikadura eta mugikortasunaren ekosistemak nola funtzionatzen ari diren aztertzeko hainbat bisualizazio sortu ditu.
Iniziatiba hauek kartera bisualizazio batera eramatea interesgarria izan daiteke, bai saio parte hartzaileetan edota misioen barruko esperimentazio lantaldeetan landutako prototipoak nola uztartzen diren dagoen ekosistemarekin aztertzeko.
Jarraian elikadura misioan oinarritutako bisualizazio bat mapeatuta dauden iniziatibekin eta area programatikoetan oinarritutako beste bisualizazio bat:
Bisualizazio hauetan aztertu daiteke zenbat iniziatiba dauden area programatiko bakoitzarekin lerrokatuta eta iniziatiba bakoitza zer mailatan kokatzen den: ekintza komunitarioa, eskala txiki edo ertaina, eskala handia, erregulazio aldaketa edo zerbitzu publiko bat.
Bisualizazio hauetan dauden kontrasteei erreparatuta helburua da interpretazio kolektibo batzuk egitea ekosistema bezala nolako jarduna egiten ari garen elkarrekin ulertu eta narratiba konpartituak garatu eta soluzio berriak sortzeko.
Era berean, mapatze sistemiko hau eta iniziatiben arteko konexioak bisualizatzeko tresna digital bat garatzen ari da ALC Gipuzkoako Aldundiarekin batera. Bertan, agente eta iniziatiben arteko konexio maila ezberdinak identifikatu eta entzute prozesuan jasotako pertzepzio ezberdinei zenbateraino erantzuten ari den definitzeko baliagarria izango da tresna hau bisualizazio ezberdinak eginez.
Jon Landa irakasleak Agirre Lehendakaria Centerren nazioarteko ikerketa programan parte hartuko du eta bi proiektu garatuko ditu Columbia Universityn
Agirre Lehendakaria Centerrek eta bere Fundazioak (ALC-ALF) bultzatzen eta sustatzen duten nazioarteko ikerketa-programaren barruan, Columbia Unibertsitateko AC4 (Advanced Consortium on Cooperation, Conflict, and Complexity) zentroaren eskutik, Jon Landa irakasleak ikerketa-egonaldia hasi berri du New Yorken.
Landa Columbia Universityn ari da lanean, eta bertan bi lan egingo ditu nagusiki.
Lehenik eta behin, gorroto-delituen egoeraren azterketa amaitu behar da, Estatu Batuetan diseinuan eta aplikazioan Europako herrialdeen berezko joerekin alderatzeko. Alde horretatik, hauteman duzun antzekotasunetako bat da erregulazio mota hori "desbideratu" egin dela bere matrize historikoarekin zerikusirik ez duten eremuetara: hau da, gorroto-delituak ez erabiltzea historikoki baztertuak eta diskriminatuak izan diren gutxiengoak babesteko, baizik eta muturreko joera duten fenomeno ideologikoagoak – literatura amerikarrean "etxeko terrorismo" gisa ezagutzen direnak – erreprimitzeko eta horiei aurre egiteko.
Bigarren ikerketa-ildoa literatura jasotzera eta ekozidio-delituaren azterketari ekitera bideratzen da, nazioarteko krimen "berri" posible gisa. Horretarako, Columbiako Unibertsitateko Earth Institute, AC4 zentroa integratuta duena, leku ezin hobea da diziplinarteko hurbilketa baterako.
Gainera, ikerketa-egoitza aukera bat da euskal ikertzaileentzat, Columbia University-k berak eskaintzen duen goi-mailako harreman- eta solaskide-sare zabalagatik.
Jon Landaren profila
Jon-M. Landa Zigor Zuzenbideko katedraduna da gaur egun Euskal Herriko Unibertsitateko (UVP-EHU) Zuzenbide Fakultatean (Bizkaia), eta Giza Eskubideen eta Botere Publikoen UNESCO Katedrako zuzendaria (http://www.katedraddhh.eus).
Bere ikerketa-ildo nagusiak arrazakeriarekin, xenofobiarekin, diskriminazioarekin eta gorroto, terrorismo, gizateriaren aurkako krimen eta penologia delituekin lotuta daude.
Landa irakasle edo ikertzaile bisitaria izan da, besteak beste, unibertsitate hauetan: Hamburg (2000 DAAD), Heidelberg (2004 DAAD) eta, berriki, Cambridgeko Unibertsitateko Lauterpatch Centre for International Law (UK, 2010, 2011,2012, 2014), Viena (2016), Edinburgh (2018) edo Berlin (2019, 2022).
Elkarrekin sortzen konektore komunitarioaren figurari buruz: ALCk gai horretan espezializatutako eragileekin saio bat egin du Bilbon
ALCk lan eta baterako sorkuntza jardunaldi bat egin du Euskadiko eskualdeetako eragileekin konektore komunitarioaren figuraren inguruan, Matia Fundazioa, Argia Fundazioa, SSI Taldea, Gaude Elkartea, Osakidetza - Uribe Kostako osasun saila, EDE Fundazioa, Bizkaia Gara, Adinberri eta Doble Sonrisa Fundaziotik iritsita.
Azken bi urteetan, ALCk rol horren baterako sorkuntzan parte hartu du, Mi casa: Una vida en comunidad proiektuaren barruan. Ekimen hau Gizarte Gaietako Ministerioak eta Agenda 2030ek 2023ko urtarriletik bultzatutako desinstituzionalizazioko esperimentazio-proiektuen sarean kokatzen da. Esperimentazio-prozesuaren zati gisa, ALCk rol komunitario berriak elkarrekin sortzeko prozesua gidatzen du, desinstituzionalizazio-erronkei eta horien prebentzioari heldu ahal izateko.
Bilboko baterako sorkuntza-saioaren helburua Mi Casa proiektuaren esparruan entzute- eta esperimentazio-prozesuan lortutako funtsezko ideia nagusiak eragile espezializatuekin kontrastatzea izan zen. Euskadin zainketen arloan dagoeneko bultzatzen ari diren irtenbide berritzaileetatik abiatuta, parte-hartzaileek hausnartu zuten nola lurreratu funtsezko elementuak tokiko testuingurura eta nola osatu ALCk eta Plena Inclusión elkarteak egindako analisia. Saio honetan eszenatoki eta erreferentzien aniztasuna partekatu ahal izan zen, erronka konplexuei heltzeko rol komunitario berriei buruzko ikaskuntza-espazio bateratu bat sortuz.
Komunitate-rol berriei buruzko azterketa narratiboa
Mi casa: una vida en comunidad proiektuaren esparruan, ALCk estatu espainiarreko 6 lurraldetako konektore komunitarioa lagundu du, eta bertan tresna ugari probatu dira mapaketa eta entzute komunitarioaren bidez.
Prozesu horri esker, interpretazio kolektiboko lankidetza-espazioetan kontrastatu eta baliozkotu diren figurari buruzko hasierako 1000 pertzepzio baino gehiago identifikatu ahal izan dira.
Prozesu horretan guztian, figurarentzako aukera ugari zabaldu dira, eta horrek gizarteratzeko aldaketa-eragile gisa duen garrantzia islatzen du. Hasierako etapa horietan, funtsezko lau ideia sortu dira, lankidetza bateratuaren eta lurralde-ebaluazioaren bidez:
- Prozesua bera baloratu behar da, ez ekintzak bakarrik. Eta kontuan izan behar da aldaketa kulturalak epe luzera gertatzen direla.
- Komunitate-konektoreak funtzio eta rol batzuk betetzen ditu, aisialdiko gida izatetik haratago doazenak.
- Komunitatearen garapenak konektorearen irudia gainditzen du.
- Sektorean aldaketarekiko erresistentzia dago.
Lau patroi horiek identifikatuta, saioaren helburua narratiba horien ezaugarriak taldean aztertzea eta eztabaidatzea zen. Eta, hortik aurrera, irudi hori tokiko testuinguruan elkarrekin sortzeko prozesu batean lan egitea.
Profilei buruzko azterketa bateratua
Hona hemen eragile espezializatuek saioan zehar adierazi zituzten gaietako batzuk:
Interkonexioen garrantzia
Konektore komunitarioaren rolak sor dezakeen eragina zalantzan jartzen da batzuetan. Eta ezinbestekoa da profil hori komunitatean integratuta egotea. Auzo eta leku bakoitza desberdina da eta errealitate jakin bat du. Komunitatea ere ireki egin behar da rol berri horiek hartzeko eta integratzeko: "Komunitate osoari begiratzen diogu, komunitatea jendea hartzeko prest ez badago, zaila da".
Eragile batzuek ezinbestekotzat jotzen dute pertsonak aldez aurretik lotura izatea esku-hartzea egiten den komunitatearekin. Nolanahi ere, lokailua integratzeko prozesuari laguntzeko tresnak eta erremintak erraztu eta eskura jarri behar dituzte toki-erakundeek.
Euskadin rol hori betetzen ari diren eragileek adierazi zuten garrantzitsua dela bultzatzen ari diren esku-hartzeetarako jarraipen-sistema eraginkor bat diseinatzea: "Komunitatea ez da denboran zehar sostengatzen. Zuk botere bat ematen badiezu ere, jarraipena egin behar da. Une bakoitzeko intentsitatearen araberakoa izango da, baina eman egin behar da ".
Erakundeen rola
Erakundeek izan behar dute erkidegoko konektorearen figuraren bermatzaile nagusiak: "Figura hori, sinesteaz gain, administrazioarekin landu behar da, prozesuak beste modu batean planteatu behar direlako".
Proiektuak kudeatzeko, finantzatzeko eta ebaluatzeko moduak nabarmen mugatzen du sektore publikoaren esperimentazio-gaitasuna. Horregatik, azkar aldatzen diren ingurune konplexuak neurtzeko, ulertzeko eta horietara egokitzeko tresna berriak barneratzen dituzten estrategiak behar dira. "Inpaktua neurtzea konplexua da, baina erabiltzailearen pertzepzioa ezinbestekoa da. Eta sortzen ari diren sareei dagokienez erakundeek egiten duten balorazioa ere garrantzitsua da ".
Rolaren funtsezko funtzioak: baliabide-konektore hutsetik haratago
Konektorea "baliabide-konektore" huts bat gainditzen duen figura gisa hautematen hasten da. Figura komunitario berriek funtsezko zeregina betetzen dute komunitatea indartzeko eta garatzeko, desinstituzionalizazioaren, osasun mentalaren edo zahartzearen gai zehatzetatik haratago doana.
Horretan diharduten profesionalek jakitun izan behar dute sortzen duten balioaz. Asegabetasuna kudeatu behar da, ziurgabetasuna nagusi den testuinguru batean aldaketa nabariak sortu ezin direlako: "Epe laburrerako erantzunen zain gaude, baina aldaketa hori oso epe luzekoa da. Lokailu komunitarioentzat hau konplikatua eta frustragarria da ".
Eztabaida dago figura hori lehendik dagoen profil profesional baten gainean eraiki behar ote den (hala nola, erizain komunitarioak, tokiko monitoreak edo dinamizatzaileak), edo hutsetik batera sortzeko aukera bat ote den: "Interesgarria iruditzen zaigu osasun-arloan bizi dugun egoera jasanezinaren aukera aprobetxatzen saiatzea".
Malgutasuna rolaren funtsezko ezaugarrietako bat da: "Konektore komunitarioak kalean egon eta dedikazio osoa izan behar du".
Ondorioak
Saioan lortutako informazioari esker, ALCk baliozkotu egin zuen entzumen- eta esperimentazio-fasean jasotako informazioa:
- Erronka askok (gaixotasun aurreratua eta nahi gabeko bakardadea, bizitzaren amaierako zainketak, zerbitzu jakin batzuen desinstituzionalizazioa) ez dute erraz erantzuten osasun-zerbitzuen aldetik, eta, beraz, gainerako sektoreen, gizarte-eremuen eta komunitate osoaren laguntzak garrantzi handia hartzen du.
- Rol komunitario berriak funtsezko pieza dira instituzioek, enpresek eta erakundeek zainketen arloan bultzatzen dituzten ekimenen arteko lotura handiagoa bermatzeko.
- Rol horien balio erantsia gaitasun berriak sustatzea da, komunitate jakin baten pertzepzioen eta garatzen ari diren estrategia eta esku-hartzeen artean etengabeko lotura dagoela bermatzeko.
- Gizarte-portaerak eta pertzepzioak erakutsiko dizkigun informazio kualitatiboa biltzeko orduan oso zailtasun garrantzitsua identifikatu du. Oro har, zailtasunak daude gizarte-dinamikak sakonki ulertzeko eta dinamika horietan elkarreragiteko. Hori dela eta, adostu da hurrengo urratsetan sakonduko dela lurralde bateko ahots-aniztasuna entzuteko dauden tresnak behatzen eta komunitatearen pertzepzioekin lotuta dauden aldaketa- eta gizarte-berrikuntzako azpiegiturak eraikitzen lan egin ahal izateko.
Oferta de empleo: Técnico de comunicación en Agirre Center
Agirre Lehendakaria Center (ALC) es un laboratorio de Innovación Social integrado en Euskampus Fundazioa. Su ámbito de actuación es la investigación y experimentación sobre nuevos modelos de desarrollo humano sostenible.
Alcance
Implementación de una estrategia integral de comunicación de proyectos de innovación social: www.agirrecenter.eus
Funciones
- Redacción y producción de contenidos (textos, audios y videos), así como piezas para publicar.
- Apoyo en la gestión de canales y herramientas de comunicación (RRSS, web, newsletter mensual y otros).
- Apoyo en la gestión de diferentes soportes (vídeos, podcasts, página web).
- Apoyo en la edición de la revista K (edición de textos, gestión de escritores y coordinación general).
- Elaboración de memorias anuales.
Requisitos
- Titulación universitaria superior en periodismo, comunicación audiovisual, filología o publicidad y marketing.
- Idiomas: competencia total, hablada y escrita en inglés, euskara y castellano (acreditada).
- Competencias en producción y edición de fotografía, video y audio.
- Habilidades comunicativas habladas y escritas, capacidad óptima de redacción, expresión y análisis.
- Paquete Office, Dominio WordPress y similares, MailChimp, Adobe Illustrator y Photoshop, edición (audio, vídeo).
- Experiencia de al menos tres años en la gestión comunicativa organizacional.
Se valorará
- Dominio o conocimiento de otros idiomas.
- Permiso de conducir B.
- Flexibilidad, capacidad relacional.
- Colaboración y trabajo en equipo.
Incorporación
A partir de Febrero 2024.
Las personas interesadas deberán enviar los currículums y la carta de presentación a los siguientes emails, antes del 26 de enero (inclusive), con la oferta de comunicación como referencia: info@agirrecenter.eus.
Proiektuen administrazio kudeaketako arduraduna Agirre Center-en
Agirre Lehendakaria Center (ALC) gizarte berrikuntzako laborategia da, eta Euskampus Fundazioan txertatuta dago. Giza garapen jasangarrirako eredu berrien ikerketa eta esperimentazioa ditu jarduketa eremu.
- Redacción y producción de contenidos (textos, audios y videos), así como piezas para publicar.
- Apoyo en la gestión de canales y herramientas de comunicación (RRSS, web, newsletter mensual y otros).
- Apoyo en la gestión de diferentes soportes (vídeos, podcasts, página web).
- Apoyo en la edición de la revista K (edición de textos, gestión de escritores y coordinación general).
- Elaboración de memorias anuales.
- Titulación universitaria superior en periodismo, comunicación audiovisual, filología o publicidad y marketing.
- Idiomas: competencia total, hablada y escrita en inglés, euskara y castellano (acreditada).
- Competencias en producción y edición de fotografía, video y audio.
- Habilidades comunicativas habladas y escritas, capacidad óptima de redacción, expresión y análisis.
- Paquete Office, Dominio WordPress y similares, MailChimp, Adobe Illustrator y Photoshop, edición (audio, vídeo).
- Experiencia de al menos tres años en la gestión comunicativa organizacional.
- Dominio o conocimiento de otros idiomas.
- Permiso de conducir B.
- Flexibilidad, capacidad relacional.
- Colaboración y trabajo en equipo.
Oferta de empleo: Técnico de comunicación en Agirre Center